چنين روى داد كه روزى در آب فرورفتم و همين‌كه بيرون آمدم ديدم كه كم‌شنوا شده‌ام و هيچ درمانى سودمند نيفتاد تا به خيال افتادم كه ممكنست چركهائى در گوشم بوده و پس از فرورفتن در آب خيس خورده و دالان گوش را بسته است و بنا كردم كه چرك را با آلتى بيرون آوردن و چرك زيادى بيرون آمد و گوشم باز شد و نيز خواهرى داشتم كه از كودكى معروف بنا شنوائى بود و يك روز در هنگام بزرگى با گوش خود بازى مىكرد و چيزى مثل هسته خرما از آن بيرون كشيد و پس از آن شنوائى خود را بازيافت . فصل درد گوش درد گوش كه به صورت پيچش و ضربان است گاه مربوط به خود گوش است و بيشتر از جهت معده و مغز است . نشانى حالت اول اين است كه درد با تغيير وضع معده تغيير مىكند اما اگر از معده نباشد چنين نيست ليكن اگر از مغز و علت آن بخارات مغزى باشد گوش صدا مىكند ولى اگر از زياد شدن خلطها باشد علامت آن خلط هم موجود است و در زكام درمان آن گفته شده است اما اگر از خود اندام باشد يا ورمى در آن است و يا قرحه‌اى و درمانش آسان است كه فصد مىباشد و سپس بيمار بايد مسهل بخورد و بعد آماس را با ضمادها درمان كنند و نيز اگر ورمى در گوش باشد چكاندن روغن گاو كهنه با اشق يا انزروت و روغن گل سرخ اگر از گرمى باشد و بابونه اگر از سردى باشد مفيد است . قرحه بوسيله مرهمهاى محلولى كه در گوش مىچكانند درمان مىشود . به‌هرحال به كار بردن مخدر مگر در هنگام شدت درد جايز نيست . اگر علت از معده باشد درمانش نوشيدن شراب المرسين است كه براى ورم نيز مفيد مىباشد . اگر علت درد گوش بستگى راههاى شنوائى باشد علامتش